23 اکتبر 2023- محققان مرکز پزشکی UT Southwestern گزارش کردند که هورمون جنسی زنانه "استروژن" سلول‌هایی که رگ‌های خونی را مفروش می کنند برای رساندن انسولین به عضلات، کاهش قند خون و محافظت در برابر دیابت نوع 2 تحریک می‌کند. این یافته ها که درNature Communications  منتشر شده است، در نهایت می تواند منجر به درمان های جدیدی برای دیابت نوع 2 شود، بیماری که صدها میلیون نفر را در سراسر جهان تحت تاثیر قرار داده و همچنان رو به افزایش است.

دکتر Philip Shaul، سرپرست این مطالعه، متخصص اطفال در UT Southwestern، گفت: ما با مطالعه ی موش‌ها مکانیسم جدیدی را کشف کردیم که تحویل انسولین به ماهیچه‌ها را افزایش می‌دهد، جایی که 80 درصد گلوکز بدن مصرف می‌شود.

محققان از مدت‌ها قبل می‌دانستند که استروژن از فرد در برابر دیابت نوع 2 محافظت می‌کند، به عنوان مثال، زنانی که بطور طبیعی یا با جراحی برداشتن تخمدان‌ها(محل تولید استروژن) یائسه می شوند، نسبت به زنان پیش از یائسگی به طور قابل‌توجهی در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به دیابت نوع 2 هستند که معمولاً می‌توان این خطر را از طریق درمان جایگزینی هورمون کاهش داد. به طور مشابه، مردان حامل جهش هایی که گیرنده های استروژن را که واسطه عملکرد استروژن در سلول ها هستند، غیرفعال می کنند، نیز احتمال بیشتری برای ابتلا به دیابت نوع 2 دارند.

اگرچه اثرات متابولیکی استروژن بر بافت ماهیچه ای و چربی به خوبی مستند شده است، اما اثر آن بر سلول های اندوتلیال، که رگ های خونی را می پوشانند، ناشناخته بود.

برای کسب اطلاعات بیشتر، دکتر شائول و همکارانش موش هایی را مورد مطالعه قرار دادند که در آنها گیرنده ی استروژن به طور انتخابی از طریق یک تکنیک ژنتیکی فقط از روی سطح سلول های اندوتلیال، حذف شده بودند. دقیقاً مانند انسان‌هایی که حامل جهش گیرنده استروژن هستند، موش‌های نر حامل این جهش، به دیابت نوع 2 مبتلا شدند.

در موش‌های ماده که تخمدان‌هایشان برداشته شده بود و رژیم غذایی پرچرب داشتند - دستوری برای ابتلا به دیابت نوع 2 در حیوانات سالم که می‌توان آن را با درمان استروژن معکوس کرد - خاموش کردن انتخابی ژن گیرنده ی استروژن در سلول‌های اندوتلیال، منجر به از دست دادن کامل اثرات ضد دیابتی استروژن شد. این آزمایش‌ها نشان داد که در هر دو جنس نر و ماده "گیرنده ی استروژن" نقش مهمی در سلول‌های اندوتلیال برای کاهش قند خون دارد.

آزمایش‌های بیشتر بر روی سلول‌ها در محیط کشت نشان داد که وقتی استروژن به گیرنده‌های استروژن روی سلول‌های اندوتلیال متصل می شود، انسولین به آسانی از یک طرف سلول اندوتلیال به سمت دیگر آن منتقل می‌شود. در موش ها، این اثر منجر به حرکت انسولین از جریان خون به عضله ی اسکلتی شد، اندامی که اکثریت گلوکز بدن را مصرف می کند.

یک نگاه دقیق تر نشان داد که پروتئینی به نامsorting nexin 5 (SNX5) ، نقش کلیدی در این فرآیند ایفا می کند. محققان نشان دادند که استفاده از یک تکنیک ژنتیکی برای عدم تولید این پروتئین در سلول‌های اندوتلیال، باعث از دست رفتن توانایی استروژن برای تحریک انتقال انسولین می شود، درست مانند حذف گیرنده‌های استروژن.

دکتر شائول گفت: این یافته‌ها در مجموع نشان می‌دهد که هم در مردان و هم در زنان، عملکرد استروژن بر سلول‌های اندوتلیال برای رساندن انسولین به عضلات اسکلتی، جایی که گلوکز مصرف می شود، حیاتی است. تحقیقات بیشتری برای تعیین اینکه آیا استروژن باعث انتقال انسولین به عضلات در مردان می شود، مورد نیاز است. او افزود: با استفاده از مکانیسم‌هایی که به انتقال انسولین از سلول‌های اندوتلیال کمک می‌کنند، دانشمندان در نهایت ممکن است بتوانند درمان‌های جدیدی برای درمان دیابت نوع 2 ایجاد کنند.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2023-10-reveals-estrogen-exerts-anti-diabetic-effects.html